1. Cateromarket
  2. Dieta paleo

Dieta paleo - wszystko co musisz wiedzie膰!

Dieta paleo to co艣 wi臋cej, ni偶 tylko spis porad, jak si臋 od偶ywia膰 i czego nale偶y unika膰. Nie jest to typowa dieta, poniewa偶 nie narzuca nam restrykcyjnych ogranicze艅 ilo艣ciowych, lecz wy艂膮cznie ogranicza produkty jako艣ciowo. To wreszcie spos贸b na 偶ycie, kt贸ry ma sprawi膰, 偶e ludzki organizm nie b臋dzie boryka艂 si臋 z problemami, kt贸re sta艂y si臋 niestety codzienno艣ci膮 w dzisiejszym 艣wiecie przesi膮kni臋tym przetworzonymi produktami i wszechobecn膮 chemi膮.

Dieta paleo wyst臋puje tak偶e pod nazw膮 dieta paleolityczna, cho膰 mo偶na te偶 spotka膰 si臋 z nazw膮 dieta epoki kamienia 艂upanego lub dieta cz艂owieka prehistorycznego. Ju偶 same nazwy m贸wi膮, czego mo偶na si臋 po takiej diecie spodziewa膰. W ko艅cu przed wiekami ludzie 偶ywili si臋 zupe艂nie inaczej, ni偶 dzieje si臋 to dzi艣, cho膰 du偶a cz臋艣膰 produkt贸w pozosta艂a tak naprawd臋 bez zmian. O co wi臋c dok艂adnie chodzi w tej diecie i czy faktycznie mo偶e by膰 ona sposobem na zmian臋 przyzwyczaje艅 偶ywieniowych? Jak wygl膮da jej jad艂ospis i czy warto zastosowa膰 j膮 na sobie? O tym szczeg贸艂owo piszemy poni偶ej.

Dieta Paleo - wszystko o diecie

Dieta Paleo

Razem z popularno艣ci膮 diety paleolitycznej, wzros艂o zainteresowanie trybem 偶ycia, kt贸ry prowadzili ludzie pierwotni. Oczywi艣cie nikt nie zak艂ada spania w ziemiankach czy polowania na zwierzyn臋, ale chodzi o sam fakt, 偶eby nie spo偶ywa膰 produkt贸w w jakikolwiek spos贸b przetworzonych, do kt贸rych organizm ludzki nie jest ewolucyjnie przystosowany. Do tego dochodzi jeszcze element filozoficzny, kt贸ry sprawia, 偶e 偶ycie staje si臋 prostsze w momencie, kiedy z niekt贸rych jego element贸w rezygnujemy. Zmniejszenie potrzeb konsumpcjonistycznych nie musi jednak oznacza膰, 偶e pozbywamy si臋 tak偶e przyjemno艣ci p艂yn膮cej z jedzenia. Dieta paleo jest bowiem tak skonstruowana, 偶eby dawa艂a nie tylko satysfakcj臋 w wymiarze 偶yciowym, ale jednocze艣nie pozwala艂a na tworzenie potraw o wyj膮tkowym, a nawet niespotykanym dzi艣 smaku. Przestawiaj膮c sw贸j spos贸b 偶ycia na taki, kt贸ry to偶samy jest z ide膮 paleo, mo偶na zyska膰 tak偶e dodatkowe korzy艣ci. W艣r贸d nich nale偶y wymieni膰 zdrowszy sen, kt贸ry powinien trwa膰 oko艂o 7-8 godzin czy ograniczenie korzystania z chemikali贸w, by nasze cia艂o i sk贸ra mog艂y czu膰 si臋 naturalniej. Owszem, mo偶e to wymaga膰 odrobiny po艣wi臋ce艅, ale warto spr贸bowa膰, by m贸c to p贸藕niej doceni膰.


Zalety diety Paleo

Zalety stosowania diety

Cz臋sto mo偶na spotka膰 si臋 z pytaniem, czy dieta paleo jest zdrowa? Na potwierdzenie tego faktu przeprowadzono badania naukowe o diecie paleo, gdzie dok艂adnie udowodniono, 偶e nie ma obaw przed stosowaniem jad艂ospisu, kt贸ry jest o ni膮 oparty. Trzeba jednak pami臋ta膰 o tym, 偶e taka dieta b臋dzie wymaga艂a wyeliminowania niekt贸rych produkt贸w z jad艂ospisu, a co za tym idzie, przyzwyczajenie organizmu do czego艣 nowego. Za chwil臋 do tego przejdziemy, ale na pocz膮tku opiszemy zalety diety paleo. Przede wszystkim b臋dzie to ograniczenie w臋glowodan贸w, czyli cukr贸w, kt贸re dostaj膮 si臋 do organizmu. To z kolei powinno u艂atwi膰 zmniejszenie masy cia艂a i uregulowanie gospodarki hormonalnej. Nieprzetworzone produkty, kt贸re wykorzystywane s膮 w diecie, zawieraj膮 w sobie znacznie wi臋cej witamin trafiaj膮cych bezpo艣rednio do organizmu g艂贸wnie z powodu braku obr贸bki termicznej. Badania naukowe o diecie paleo potwierdzi艂y, 偶e osoby z niej korzystaj膮ce maj膮 wi臋ksz膮 tolerancj臋 na glukoz臋, lepsze wyniki krwi i cholesterolu, zwi臋kszone libido oraz lepiej wychodzi艂o im zrzucenie wagi. A do tego dochodzi czynnik psychologiczny w postaci zwi臋kszonej samooceny i wi臋kszej rado艣ci z 偶ycia.


Jad艂ospis, czyli co mo偶na je艣膰?

Jak wygl膮da jad艂ospis w diecie paleo? Tutaj przede wszystkim trzeba skupi膰 si臋 na produktach, kt贸re s膮 naturalne i nieprzetworzone. Nale偶y pami臋ta膰, 偶e dieta paleo bazuje w swoich za艂o偶eniach na diecie naszych przodk贸w z epoki paleolitu. Nie oznacza to, 偶e powinni艣my bezmy艣lnie kopiowa膰 jad艂ospisy sprzed 2 milion贸w lat, lecz rozs膮dnie eliminowa膰 produkty, do kt贸rych nasz organizm nie jest ewolucyjnie przygotowany, i kt贸re z du偶ym prawdopodobie艅stwem mog膮 by膰 powodem naszych dolegliwo艣ci i k艂opot贸w zdrowotnych.

Przez ponad 2 miliony lat ludzie pierwotni zajmowali si臋 zbieractwem i polowaniami. Nie znali zb贸偶, pseudo-zb贸偶 (gryka, amarantus, komosa ry偶owa, nasiona chia), bulw uprawnych czy ro艣lin str膮czkowych, kt贸re pojawi艂y si臋 w menu Homo Sapiens 鈥瀦aledwie鈥 10 000 lat temu. Nie znali tak偶e sztucznych dodatk贸w do 偶ywno艣ci, konserwant贸w, polepszaczy, spulchniaczy czy innych powszechnie dzi艣 stosowanych metody obr贸bki 偶ywno艣ci, kt贸re s膮 znane dopiero od kilkudziesi臋ciu lat.


Co wi臋c trzeba przy takiej diecie wyeliminowa膰 z jad艂ospisu? Po prostu - tego czego przed wiekami cz艂owiek nie spo偶ywa艂. A do tej listy zaliczaj膮 si臋: wszelkie zbo偶a zawieraj膮ce gluten, zbo偶a i pseudo-zbo偶a bezglutenowe, w tym wszystkie rodzaje kasz oraz ry偶, ro艣liny str膮czkowe (cho膰 niekt贸re 藕r贸d艂a dopuszczaj膮 w diecie fasolk臋 szparagow膮, soczewic臋 czy zielony groszek), cukier i s艂odziki, produkty rafinowane, mleko, produkty mleczne oraz wszystkie jego przetwory tj. jogurty, ma艣lanki, sery (mleko w diecie pojawi艂o si臋 - podobnie jak zbo偶a - 鈥瀦aledwie鈥 10 000 lat temu i do dzisiaj nie jest jasne z jakiego powodu cz艂owiek jest jedynym ssakiem na ziemi, kt贸ry wychodz膮c z okresu dzieci臋cego nie rezygnuje z mleka, i co wi臋cej - spo偶ywa mleko osobnik贸w spoza swojego gatunku).

Natomiast do sk艂adnik贸w wsp贸艂czesnej diety paleo mo偶emy zaliczy膰: warzywa, owoce, orzechy i nasiona, jajka, grzyby oraz mi臋so (w tym ryby). Przy czym nale偶y pami臋ta膰, 偶e wszystkie te sk艂adniki powinny by膰 pochodzenia organicznego, a mi臋so z zielonych pastwisk i zagr贸d gdzie zwierz臋ta s膮 raczej naturalnie wypasane, ani偶eli hodowane.

Dieta Paleo - przyk艂adowy jad艂ospis

Dieta Paleo w wersji Samuraj Dieta Paleo w wersji autoimmunologicznej

Odmiany diety paleo

Dieta paleo sta艂a si臋 w ostatnim czasie tak popularna, 偶e doczeka艂a si臋 r贸偶nych wariacji na sw贸j temat. Dwie najpopularniejsze z nich to tzw. dieta samuraja oraz protok贸艂 autoimmunologiczny (AIP).

Dieta Samuraja (nazywana tak偶e diet膮 paleo dla sportowc贸w) zosta艂a opracowana przez japo艅skiego dietetyka i trenera sportowego - Nate Miyaki, kt贸ry zauwa偶y艂, 偶e radykalne ograniczenie w臋glowodan贸w wyst臋puj膮ce w diecie paleo - cho膰 mo偶e przyczyni膰 si臋 do poprawy zdrowia - to mo偶e by膰 problematyczne w osi膮gni臋ciu perfekcyjnej kondycji fizycznej i poprawy wynik贸w u sportowc贸w i os贸b bardzo aktywnych fizycznie. Nate Miyaki jest jednak zdecydowanym przeciwnikiem przetworzonego jedzenia i dlatego bardzo starannie okre艣la jakie rodzaje w臋glowodan贸w mo偶na w艂膮czy膰 do diety aby wypracowa膰 kompromis pomi臋dzy zdrowiem, a dobr膮 kondycj膮 i wynikami. Dieta samuraja zezwala na wzbogacenie diety paleo o bezglutenowe zbo偶a i pseudo-zbo偶a, a tak偶e bulwy.

Protok贸艂 autoimmunologiczny (z ang. auto-immune protocol) to wyj膮tkowo restrykcyjna wersja diety paleo przeznaczona tylko dla os贸b cierpi膮cych na choroby autoimmunologiczne, takie jak: Hashimoto i inne choroby tarczycy, choroba Le艣niowskiego-Crohna, wrzodziej膮ce zapalenie jelita grubego, celiakia, 艂uszczyca, bielactwo, cukrzyca typu I, stwardnienie rozsiane i wiele innych o pod艂o偶u autoimmunologicznym. Za艂o偶eniem diety jest wyeliminowanie absolutnie wszystkich kontrowersyjnych produkt贸w, kt贸re mog膮 negatywnie oddzia艂ywa膰 na nasze jelita, a dok艂adniej m贸wi膮c - produkt贸w kt贸re mog膮 uszkadza膰 i rozszczelni膰 jelita chorego organizmu. A jak wiadomo, wi臋kszo艣膰 chor贸b autoimmunologicznych bierze sw贸j pocz膮tek w艂a艣nie tam.

Dieta autoimmunologiczna nakazuje ca艂kowite wykluczenie zb贸偶, pseudo-zb贸偶, cukru i s艂odzik贸w, jajek, nabia艂u, ro艣lin str膮czkowych, orzech贸w i nasion, warzyw psiankowatych (tj. ziemniaki, pomidory, papryka, bak艂a偶an, pieprz), tak偶e kawy i alkoholu.


Jak stosowa膰 diet臋 paleo?

Podstaw膮 w diecie paleo b臋d膮 wi臋c du偶e ilo艣ci warzyw oraz owoc贸w, kt贸re s膮 bogate w witaminy, minera艂y, a tak偶e w b艂onnik pokarmowy. Dzi臋ki temu do organizmu trafi odpowiednia ilo艣膰 sk艂adnik贸w, kt贸re mog膮 zapobiega膰 przed chorobami uk艂adu kr膮偶enia, staw贸w, wzroku czy nawet nowotworami. Najwi臋ksz膮 zalet膮 stosowania diety 鈥瀓askiniowca鈥 jest to, 偶e nie przyjmujemy produkt贸w przetworzonych, kt贸re znacznie zwi臋kszaj膮 ryzyko wyst膮pienia chor贸b cywilizacyjnych takich jak cukrzyca, oty艂o艣膰 czy nadci艣nienie. Nie wolno zapomina膰 podczas stosowania diety paleo o tym, 偶eby dostarcza膰 do organizmu odpowiedni膮 ilo艣膰 zdrowych t艂uszcz贸w. Te znajdziemy mi臋dzy innymi w oliwie z oliwek, awokado czy orzechach. Doskona艂ym 藕r贸d艂em t艂uszczu s膮 tak偶e t艂uste ryby (np. w臋gorz, 艂oso艣, makrela, 艣led藕, jesiotr, halibut), ale koniecznie takie pochodz膮ce z ekologicznych hodowli lub czystych 艂owisk.

Jak stosowa膰 diet臋 Paleo

Wady diety Paleo

Wady stosowania diety

Trzeba jednak zaznaczy膰, 偶e jak ka偶da dieta, tak偶e i ta, ma swoje wady. Przede wszystkim wymaga ogromnej samodyscypliny i uwagi. Nie tak 艂atwo bowiem znale藕膰 w dzisiejszych czasach produkty, kt贸re nie s膮 w 偶aden spos贸b sztucznie przetworzone. Dodatkowo, eliminacja niekt贸rych sk艂adnik贸w sprawia, 偶e w organizmie mog膮 pojawi膰 si臋 u niekt贸rych os贸b niedobory wapnia czy magnezu oraz 偶elaza, kt贸re nale偶y uzupe艂nia膰 dobrej jako艣ci suplementami. Dlatego tak wa偶ne jest to, 偶eby odpowiednio si臋 do takiej diety przygotowa膰. Mo偶na to zrobi膰 samemu lub z pomoc膮 dietetyka, ale istniej膮 tak偶e inne rozwi膮zania.


Cateringi z diet膮 paleo

Mimo szeroko dost臋pnej wiedzy na temat diety, nie ka偶dy dalej wie, co mo偶na je艣膰 na diecie paleo. Na szcz臋艣cie istniej膮 firmy cateringowe, kt贸re w swojej ofercie maj膮 odpowiednio zbilansowane posi艂ki, kt贸re mog膮 by膰 dostarczane prosto do domu i to regularnie. Sprawi to, 偶e b臋dzie mo偶na zapomnie膰 o 偶mudnym przygotowywaniu posi艂k贸w w domu i zastanawianiu si臋, co takiego przyrz膮dzi膰 na kolejny dzie艅. Catering dietetyczny to doskona艂e rozwi膮zanie dla wszystkich 鈥瀦abieganych鈥, kt贸rym jednak marzy si臋 spr贸bowa膰 偶y膰 troch臋 jak jaskiniowiec. To jednocze艣nie oszcz臋dno艣膰 czasu, kt贸ry normalnie po艣wi臋ca艂oby si臋 na zakupy, planowanie oraz sam proces gotowania. Coraz wi臋cej firm ma w swojej ofercie posi艂ki z diet膮 paleo, wi臋c czemu z tego nie skorzysta膰?

Znajd藕 idealnie dopasowan膮 diet臋 Paleo