Dna moczanowa, problem ze stopą
22.11.2018 | Zdrowie
Dna moczanowa – jak dobrać odpowiednią dietę?

Dna moczanowa (inaczej nazywana podagrą lub artretyzmem) jest chorobą, która skutecznie utrudnia codzienne funkcjonowanie – szczególnie u osób starszych. Okazuje się, że oprócz leczenia farmakologicznego, można się także wspomóc dietą przy tej jednostce chorobowej. Co w takim razie warto jeść? Przekonaj się, czytając artykuł.

Czym jest dna moczanowa?

Jest to zespół objawów klinicznych, które są spowodowane odkładaniem się moczanu sodu w tkankach i narządach w całym organizmie. Dnę moczanową wywołuje głównie zbyt wysoki poziom kwasu moczowego (tzw. hiperurykemia) – jego nadmiar krystalizuje się i odkłada w stawach, tkankach i ścięgnach. W zajętych przez chorobę miejscach pojawia się zaczerwienienie, obrzęk i silny ból.

Chorobę można podzielić na kilka etapów:

  • okresy międzynapadowe,
  • ostre napady zapalenia stawów,
  • okres bezobjawowej hiperurykemii,
  • dnę przewlekłą (tutaj najczęściej dochodzi do uszkodzenia różnych narządów wewnętrznych – głównie choroby nerek i kamicy moczowej).

Objawy dny moczanowej

W tej chorobie występują bardzo charakterystyczne objawy:

  • Ból, zaczerwienienie i obrzęk różnych części ciała,
  • Trudności z poruszaniem się,
  • Nawracające ataki zapalenia stawów,
  • Swędzenie i łuszczenie się skóry wokół stawu,
  • Pojawienie się guzków dnawych (mogą być na narządach wewnętrznych, w okolicy stawów i na małżowinach usznych),
  • Przy ataku dny mogą wystąpić także takie objawy jak dreszcze, gorączka, osłabienie.

Jakie są przyczyny dny moczanowej?

Wyróżniamy dwa rodzaje przyczyn:

  • Hiperurykemia pierwotna – spowodowana przez czynniki genetyczne (np. choroba Lescha-Nyhana), które odpowiadają za nieprawidłowe przetwarzanie puryn w organizmie.
  • Hiperurykemia wtórna – tutaj powodem są czynniki związane ze stylem życia, jak nadużywanie alkoholu, dieta kiepskiej jakości (szczególnie zbyt duża ilość fruktozy i puryn w diecie), choroby nerek, otyłość, nadmierny wysiłek fizyczny oraz przyjmowanie niektórych leków. Również osoby, które niedawno przeszły jakiś zabieg operacyjny, były odwodnione lub chorują na inne choroby (głównie metaboliczne, tj. dyslipidemia, cukrzyca, nadciśnienie, choroby wieńcowe), są w grupie ryzyka zachorowania.

Jakie badania wykonać?

Aby zdiagnozować dnę moczanową, najlepiej wykonać następujące badania:

  • Poziom kwasu moczowego,
  • Morfologia,
  • CRP,
  • Próby wątrobowe,
  • Parametry nerkowe (eGFR, kreatynina, badanie ogóle moczu),
  • RTG, które pozwala zlokalizować guzki dnawe, nadżerki, czy zwężenia szczeliny stawowej.

Dietoterapia dny moczanowej

Dietoterapia dny moczanowej opiera się na skomponowaniu takiej diety, która pozwoli utrzymać w ryzach poziom kwasu moczowego, dzięki czemu zapobiegamy kolejnym atakom choroby.

Jakie zasady warto wprowadzić?

Ograniczenie mięsa

Zaleca się, aby ograniczyć spożywanie mięsa przy dnie moczanowej ze względu na dużą zawartość puryn. Często nie trzeba tego robić, wystarczy, że mięso będzie dobrze wygotowane lub długo duszone. Smażenie mięsa najlepiej ograniczyć do minimum.

Węglowodany

W diecie powinna się znaleźć odpowiednia ilość węglowodanów, które ułatwiają usuwanie kwasu moczowego. Warto się oprzeć głównie o warzywa – dostarczą błonnika, witamin i antyoksydantów, które działają silnie przeciwzapalnie.

Co z rosołem?

Warto ograniczyć spożywanie bulionów, rosołów i wywarów mięsnych – zawierają duże ilości puryn. Wprowadzamy w takim wypadku wywary warzywne.

Używki

Alkohol i papierosy mogą nasilać objawy choroby, dlatego należy je wykluczyć z diety.

Nieprzetworzona dieta

Najlepiej postawić na dietę jak najmniej przetworzoną, pełną naturalnych produktów. Z menu wyrzucamy wysoko przetworzone jedzenie, fast-foody, cukier i tłuszcze trans.

Przyprawy

Warto ograniczyć ostre przyrawy, takie jak chilli, pieprz cayenne, a wprowadzić takie o działaniu przeciwzapalnym (kurkuma, imbir, cynamon).

Owoce

Najlepiej ograniczyć wszelkiego rodzaju produkty z owoców, takie jak musy, soki, przeciery, dżemy, napoje – zawierają ogromne ilości fruktozy i mogą nasilać objawy choroby. Należy unikać także syropu glukozowo-fruktozowego, który występuje w wielu produktach. Warto uważnie czytać etykiety.

Co do samych owoców, warto je ograniczyć do takich, które zawierają małe ilości cukru (np. maliny, jeżyny, borówki, jagody). Można wprowadzić do codziennego menu także garść wiśni lub czereśni – są niezwykle skuteczne w terapii dny moczanowej.

Nawodnienie

Picie wody jest niezwykle ważne! Większe spożycie wody ułatwia usuwanie nadmiaru kwasu moczowego i zapobiega tworzeniu się kamieni nerkowych.

Suplementacja

Przy terapii dny moczanowej warto wprowadzić suplementację witaminą C, D, magnez, omega 3, witaminy z gr B – sprawią, że zmniejszy się stan zapalny w organizmie i wspomogą pracę wątroby czy nerek. Świetnie sprawdza się także czarci pazur – adaptogen, który łagodzi bóle stawów.

Każdy jest indywidualnym przypadkiem, dlatego warto zacząć od tych ogólnych zaleceń, jednak docelowo dieta może się różnić, ponieważ nie ma jednego słusznego sposobu dietoterapii dny moczanowej. Wszystko zależy od danej osoby – jej preferencji smakowych, nawyków żywieniowych, możliwości metabolicznych i innych towarzyszących chorób. Przedstawione wyżej zasady powinny być punktem wyjścia do poszukiwania własnego stylu żywieniowego, który sprawdzi się w terapii dny moczanowej.

Źródła:

https://www.healthline.com/health/gout/home-remedies

https://www.webmd.com/arthritis/gout-attacks-at-home#1

https://draxe.com/gout-remedies/ https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24553148

Kozłowska L., Hiperurykemia i dna moczanowa, Dietoterapia, PZWL 2014 r.

Autor: Ewa Burzyńska

PRZECZYTAJ TAKŻE:
Ból łokcia, problemy ze stawami
28.11.2018 | Diety, Suplementacja
Problemy ze stawami – jak wspomóc się dietą i suplementacją?
Obecnie bardzo często doświadczamy różnego rodzaju problemów ze stawami. Bóle, zwyrodnienia, obrzęki, zmiany reumatoidalne – to wszystko utrudnia sprawne poruszanie się...
Promienie słoneczne źródłem witaminy D
09.11.2018 | Zdrowie, Suplementacja
Witamina D i jej wpływ na nasz organizm
Niedobory witaminy D są obecnie bardzo powszechne, głównie ze względu na nasze położenie geograficzne, a także zmniejszoną ekspozycję na słońce, przez pracę głó...
Owoc berberyny
31.10.2018 | Zdrowie, Suplementacja
Berberyna - jej wpływ na układ hormonalny człowieka
Obecnie mnóstwo kobiet (i mężczyzn!) codziennie boryka się z różnego rodzaju objawami ze strony układu endokrynnego. Okazuje się, że berberyna wykazuje...