produkty bogate w potas
13.12.2021 | Zdrowie, Suplementacja

Potas – jaka jest jego rola w organizmie i w jakich produktach występuje?

Potas jest kluczowym minerałem i elektrolitem, potrzebuje go każda komórka naszego ciała. Uczestniczy w wielu funkcjach organizmu, m.in. w prawidłowym przewodnictwie nerwowym, regulacji ciśnienia krwi i bicia serca, skurczu mięśni oraz syntezie białek i glikogenu. Sprawdź, jakie produkty powinieneś włączyć do swojej diety, aby uniknąć niedoboru jednego z najważniejszych makroelementów.

Potas – właściwości

Prawidłowy poziom potasu we krwi mieści się w granicach 3,5-5 mmol/l. Wspomniany pierwiastek jest niezbędny do metabolizmu węglowodanów i syntezy białka. Specjaliści podkreślają, że pomaga utrzymać prawidłowe ciśnienie tętnicze, ograniczając działanie sodu. Potas aktywuje wiele enzymów komórkowych, jednocześnie pozwala utrzymać równowagę kwasowo-zasadową. Elektrolit ten pobudza wydzielanie insuliny, dodatkowo reguluje gospodarkę wodną oraz wspomaga pracę i kurczenie się mięśni. Badania wykazały, że potas zmniejsza też ryzyko nawrotu kamieni nerkowych i stopniowej utraty masy kostnej.

 

Jak widać, potas w organizmie człowieka pełni niezwykle ważne funkcje – dlatego warto dbać o jego odpowiedni poziom, co pozwoli uniknąć negatywnych skutków niedoboru lub nadmiaru tego pierwiastka. 

Objawy niedoboru potasu

Hipokaliemia, czyli niedobór potasu, zazwyczaj spowodowany jest złą dietą lub utratą minerału z powodu biegunki lub wymiotów. Do wspomnianego stanu mogą również przyczyniać się problemy z nerkami lub leczenie diuretykami. Mówimy o nim wtedy, gdy stężenie potasu we krwi wynosi poniżej 3,5 mmol/l.

 

Do najważniejszych objawów niedoboru potasu zaliczamy zaparcia, zmęczenie, wysokie ciśnienie krwi i bolesne skurcze mięśni, szczególnie łydek. Niektórzy pacjenci skarżą się na nudności, wymioty, palpitacje serca, stany depresyjne, halucynacje lub urojenia. Na hipokaliemię może również wskazywać drętwienie lub mrowienie ciała, nadmierne oddawanie moczu, ciągłe uczucie pragnienia i wyjątkowo niskie ciśnienie krwi, które czasami prowadzi do omdlenia. Niekiedy osłabienie, zmęczenie i skurcze mięśni skutkują niemożnością poruszania ręką lub nogą. Badania wykazały, że nawet niewielkie niedobory potasu mogą wpłynąć na kondycję całego organizmu. 

Nadmiar potasu – objawy

Jeśli stężenie potasu w osoczu przekracza 5,5 mmol/l, wtedy możemy mówić o hiperkaliemii. Wynik powyżej 6,5 mmol/l może powodować poważne problemy z sercem, dlatego wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem. Do najczęstszych przyczyn hiperkaliemii zaliczamy:

  • niewydolność nerek,
  • dietę zbyt bogatą w potas,
  • kwasicę metaboliczną,
  • niedobór insuliny u diabetyków,
  • choroba Addisona,
  • przyjmowanie dodatkowego potasu w formie suplementów, preparatów roślinnych lub zamienników soli,
  • oparzenia lub poważny uraz,
  • zastoinowa niewydolność nerek,
  • przyjmowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych, przeciwdrobnoustrojowych, immunosupresyjnych lub niektórych leków stosowanych przy nadciśnieniu tętniczym.

Na nadmiar potasu w organizmie może wskazywać osłabienie mięśni, nadmierna senność, ciągłe uczucie zmęczenia, mdłości. U niektórych pacjentów pojawiają się trudności w oddychaniu, bolesne skurcze mięśni i nierówne bicie serca. Badania wykazały, że zarówno nagły, jak i utrzymujący się od dłuższego czasu wysoki poziom potasu może być bardzo niebezpieczny, w niektórych przypadkach prowadząc do zawału serca lub paraliżu.

 

Hiperkaliemia często nie daje żadnych charakterystycznych objawów, w związku z tym lekarze niejednokrotnie mają problem z postawieniem właściwej diagnozy. Wyróżniamy trzy postacie kliniczne tego stanu: łagodną, umiarkowaną i ciężką. W przypadku ostrej hiperkaliemii specjalista oceni pracę nerek, dróg moczowych i serca, a następnie sprawdzi poziom nawodnienia. Lekarz zleci również wykonanie EKG, aby zweryfikować pracę serca pacjenta. Jeśli podejrzewa przewlekłą hiperkaliemię, najprawdopodobniej zleci badania krwi i ogólną analizę moczu. Zapyta także, jakie leki przyjmuje pacjent, by ustalić, czy któreś z nich mogły przyczynić się do nadmiaru potasu w organizmie.

banan jako bogate źródło potasu

Potas w diecie – zapotrzebowanie i źródła

Amerykańscy eksperci twierdzą, że zalecane dzienne zapotrzebowanie na potas wynosi 4700 mg, przy czym kobiety karmiące piersią powinny zwiększyć dawkę o 400 mg. Specjaliści zalecają, aby pacjenci stosujący diuretyki, dostarczali przynajmniej 5100 mg. Nie podają przy tym górnej granicy, ponieważ jest ona uzależniona m.in. od rodzaju przyjmowanych leków. 

 

Chociaż wielu dietetyków przypomina, że banany są doskonałym źródłem potasu, należy podkreślić, że znajdziemy go też w innych produktach spożywczych. Wspomniany składnik odżywczy występuje m.in. w ziemniakach, kabaczkach, bakłażanach, pomidorach, zielonych warzywach liściastych, marchewkach, roślinach strączkowych i dyni. Do dobrych źródeł potasu zaliczamy też suszone śliwki, morele, pomarańcze, grejpfruty, drób, orzechy, mięso, ryby i nabiał.

 

Zastanawiasz się, jak pokryć dzienne zapotrzebowanie na jeden z kluczowych elektrolitów? Zapoznaj się z poniższą listą, w której uwzględniliśmy produkty bogate w potas.

  • średni banan: 420 mg,
  • 1 szklanka soku pomarańczowego: 496 mg,
  • 1 szklanka surowych plasterków marchewki: 390 mg,
  • 1/2 szklanki suszonych moreli: 1101 mg,
  • 1/2 szklanki rodzynek: 618 mg,
  • 1 szklanka gotowanej fasoli: 969 mg,
  • 1 gotowanych buraków: 961 mg,
  • 1 średni ziemniak pieczony ze skórką: 926 mg,
  • 1 szklanka gotowanej dyni żołędziowej: 896 mg,
  • 1 szklanka gotowanego szpinaku: 839 mg,
  • 1 szklanka soku pomidorowego: 527 mg,
  • 1 szklanka gotowanych karczochów: 480 mg,
  • 1 szklanka posiekanych i ugotowanych brokułów: 457 mg,
  • 1 pojemniczek jogurtu naturalnego: 579 mg.

Aby uniknąć niedoboru potasu, przejdź na zdrową, zbilansowaną dietę. Dzięki temu masz pewność, że dostarczasz do organizmu odpowiednią ilość witamin i minerałów. Jeśli jednak poziom potasu jest zbyt niski, skontaktuj się z lekarzem, który może zalecić suplementację.



Źródła:

https://www.medanta.org/patient-education-blog/potassium-deficiency-symptoms-diet-treatment/

https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/the-importance-of-potassium

https://www.medicalnewstoday.com/articles/287212

https://medlineplus.gov/potassium.html

https://www.eatright.org/food/vitamins-and-supplements/types-of-vitamins-and-nutrients/what-is-potassium

https://www.mp.pl/pacjent/dieta/lista/77176,potas-zrodla-i-dzienne-zapotrzebowanie

https://www.webmd.com/diet/foods-rich-in-potassium#1

https://www.dietaryguidelines.gov/food-sources-potassium

https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15184-hyperkalemia-high-blood-potassium

https://www.medicalnewstoday.com/articles/324913#takeaway

https://www.kidney.org/atoz/content/what-hyperkalemia

https://www.verywellhealth.com/health-benefits-of-potassium-4588613

 

Autor
PRZECZYTAJ TAKŻE:
Blog Cateromarket jest miejscem spotkań osób zainteresowanych tematyką zdrowego żywienia i wpływem właściwego odżywiania na nasze zdrowie i codziennie samopoczucie. Celem bloga jest zmuszenie Czytelnika do refleksji i poszukiwania własnej drogi do zdrowia i życiowej równowagi. W tym celu publikujemy treści Autorów różnych środowisk, nierzadko mających sprzeczne poglądy. Łączy ich natomiast wspólne przekonanie - wszyscy wierzą, że właściwe odżywianie jest głównym fundamentem zdrowia. Treści na naszym blogu służą pozyskaniu inspiracji do działania i nie mogą zastępować porady lekarza. Cateromarket ani Autorzy nie ponoszą odpowiedzialności za sposób w jaki Czytelnicy wykorzystują informacje zawarte na stronie.